Erken Emekli Olmak İçin Bilinmesi Gerekenler

Erken Emekli Olmak İçin Bilinmesi Gerekenler

Sigortalı olarak çalışanlar bazı durumlarda erken ya da malulen emekli olabiliyorlar. Ancak erken emekli olmak için bilinmesi gerekenler var. Çalışanlar bazı sağlık sorunları nedeni ile malulen erken emekli olabiliyorlar. Sağlık nedeniyle erken emekli olmanın mevzuata göre birçok farklı kriteri var. Bu kapsamda engelliler için emeklilik ve malulen emeklilik arasında farklılıklar bulunuyor. Peki, engelli ve malullerin emekli olma şartları neler? Çalışanlar hangi durumlarda emekli olabilirler?

Erken Emekli Olmak İçin Bilinmesi Gerekenler

Emekliliğe ilişkin en çok merak edilen konulardan biri de, çalışırken sağlığını kaybedenlerin erken hangi koşullarda emekli olabileceği konusunda. Rapor alıp işine devam edemeyenlerin, ameliyat olan ya da hastalananların hangi şart ve koşullarda emekli olabileceği en çok merak edilen konulardan.. Şimdi bu konuda aklınıza takılan ve merak ettiğiniz sorulara cevap bulmaya çalışalım..

Kimlerin sağlık sorunları nedeniyle erken emekli olabilecekleri konusu sosyal güvenlik mevzuatımızda  düzenlemiştir. Bu çerçevede, 2 farklı emeklilik kavramı öne çıkıyor. Bunlardan biri “malulen emeklilik”, diğeri de “engelli hakkıyla emeklilik” kavramlarıdır. Malulen emeklilikle engelli emekliliği arasında farklılıklar vardır.

En Önemli Şart Çalışma Gücü Kaybı

Malulen emekli olabilmek için gerekli en önemli şart, çalışma gücünde en az % 60 kayıp olduğuna dair sağlık kurulu raporudur. Bu raporun alınabilmesi için kişilerin ilk olarak bulundukları il veya ilçedeki Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) merkezlerine başvurmaları ve yetkili hastanelere sevk edilmeleri gerekir. Kişiler doğrudan hastaneye başvurduklarında rapor alsalar dahi bu rapor geçerli sayılmıyor. Bu nedenle bu durumda önce SGK ‘ya başvurarak sevk gerçekleştirilmelidir.

Bu sevk işleminin SGK üzerinden yapılmasının nedeni, yalnızca sağlık kurulu raporunun malullük aylığı almak için yeterli olmamasıdır. Kişi, çalışma gücünde en az % 60 kayıp olduğunu belgelese dahi en az 1800 gün prim ödemesi yoksa ya da prim ödemesini borçlanma ile 1800 güne tamamlayamıyorsa malullük aylığı alamaz.

Yani, malul sayılmak, malullük aylığı almaya yetmez. Ancak kişinin çalışma gücünde en az % 60 kaybın olması, bu kişinin engellilik oranının da en az % 40 olacağını gösterir. Bu nedenle her malul engelli sayılabilir. Ancak her engelli malul sayılmayabileceği gibi, her engelli de malullük aylığı alamaz. Çünkü % 40 engelli olan bir kişinin çalışma gücünde en az % 60 kayıp olmayabilir.

En Az 1800 Gün Primin Ödenmiş Olması Gerekir

Malullük aylığı alabilmek açısından ikinci şart, kişinin malullük için gerekli sağlık kurulu raporunu almak üzere SGK ‘ya başvurduğu tarihte en az 1800 gün ödenmiş priminin bulunmasıdır. Yani, malullük aylığı talep eden kişilerin Sosyal Güvenlik Kurumu ‘na başvurdukları tarihte en az 5 yıl prim ödemiş olmaları gerekiyor. Bu prim sayısı sağlanamadığı takdirde, sevk işlemleri yapılamaz ve bu kişiler malullük aylığı almaya hak da kazanamazlar.

Borçlanmalarla Prim 1800 Güne Tamamlanabilir

Malulen emekli olma talebinde bulunan kişinin başvuru tarihinde 1800 gün primi yok fakat borçlanabileceği bir süre varsa (askerlik borçlanması, doğum borçlanması gibi) ve bu süreyi borçlanması halinde prim günü sayısı 1800 ‘e ulaşıyorsa, bu durumda SGK sevk işlemini gerçekleştirecektir.

Malullük Aylığı Alamıyorum, Engelli Emekliliğinden Yararlanabilir miyim?

Malulen emekli olamayan bir kişi engelli hakkıyla emekli olabiliyor. Malulen emeklilikte sigortalılık süresi ve prim koşulunu yerine getiremeyenler, engellilik tespiti yaptırarak engelli emekliliğinden yararlanabilirler. Engelliler, engellilik oranı ve ilk kez sigortalı oldukları tarihe göre emeklilikte farklı koşullara tabidirler. İlk kez 1 Ekim 2008 tarihi ya da sonrasında sigortalı olan engelliler, SGK ‘dan alacakları sevk ile yetkili hastanelerden aldıkları sağlık raporlarındaki çalışma gücündeki kayıp oranına göre emekli olabilirler.

Bu açıdan, sağlık kurulu raporuna göre çalışma gücü kaybı; % 50 ile % 59 arasında olan sigortalılar 16 yıllık sigortalılık süresi ve en az 3700 prim günü, % 40 – % 49 arasında olanlar ise 18 yıllık sigortalılık süresi ve en az 4100 prim gün şartlarını yerine getirmeleri halinde emekli olmaya hak kazanabiliyorlar.

Benzer İçerikler

Yazar Hakkında: Emre Solmaz

Emre Solmaz 4 yıllık maliye bölümü mezunudur, Yazarlık hayatına bu işe ilgi duymaya başladıktan sonra atılmaya karar vermiştir.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir